Người bị mất hộ chiếu ở Việt Nam – Những điều cần biết để tránh bị phạt đến 2 triệu đồng
Hộ chiếu là giấy tờ rất quan trọng, do Nhà nước Việt Nam cấp, dùng để xuất nhập cảnh và xác minh nhân thân. Khi bị mất hộ chiếu, nếu không xử lý kịp thời, bạn có thể bị xử phạt theo quy định pháp luật. Bài viết này hướng dẫn chi tiết các bước cần làm khi mất hộ chiếu và cách làm hộ chiếu mới qua kênh trực tuyến, giúp bạn đảm bảo an toàn pháp lý và tiết kiệm thời gian.
1. Hộ chiếu là gì và tầm quan trọng
- Hộ chiếu (passport) là giấy tờ thuộc quyền sở hữu của Nhà nước, cấp cho công dân Việt Nam để chứng minh quốc tịch, nhân thân, sử dụng khi xuất nhập cảnh.
- Việc mất hộ chiếu không chỉ gây khó khăn trong việc đi lại, mà còn tiềm ẩn rủi ro bị lạm dụng thông tin cá nhân.
Người sử dụng hộ chiếu cầ biết để tránh bị phạt
2. Trình báo mất hộ chiếu đúng cách – tránh bị phạt
2.1 Thời hạn báo mất hộ chiếu
Theo Khoản 2, Điều 28 — Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam (49/2019/QH14), bạn phải làm đơn báo mất trong vòng 48 giờ sau khi phát hiện mất hộ chiếu.
Đơn báo mất có thể gửi đến:
- Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh;
- Công an xã/phường nơi bạn mất hộ chiếu;
- Đơn vị kiểm soát xuất nhập cảnh tại cửa khẩu;
- Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài (nếu bạn đang ở nước ngoài): Đại sứ quán, Lãnh sự quán.
2.2 Mức phạt khi không báo mất
- Nghị định 144/2021/NĐ‑CP, tại Điều 18, quy định mức phạt 500.000đ đến 2.000.000đ nếu người mất hộ chiếu không thông báo cho cơ quan có thẩm quyền.
- Ngoài ra, nếu khai báo sai sự thật (ví dụ khai mất hộ chiếu giả), cũng có thể bị phạt theo cùng quy định.
Thư Viện Nhà Đất
3. Cách làm hộ chiếu online (2025)
Bạn không còn cần đến trực tiếp để xin cấp hộ chiếu – hiện nay đã có cách làm hộ chiếu online rất tiện lợi:
Bước 1: Truy cập Cổng Dịch vụ Công Bộ Công an (dichvucong.bocongan.gov.vn) hoặc Cổng Dịch vụ Công Quốc gia (dichvucong.gov.vn).
Người sử dụng hộ chiếu cầ biết để tránh bị phạt – 1
Bước 2: Đăng nhập bằng tài khoản VNeID → lấy mã xác thực → nhập vào web Cổng Dịch vụ Công.
Bước 3: Tìm dịch vụ “Cấp hộ chiếu phổ thông”, chọn hình thức (cấp trung ương hoặc cấp tỉnh), sau đó “Nộp hồ sơ”.
Bước 4: Điền thông tin, tải ảnh chân dung nền trắng (theo quy chuẩn ảnh 4×6, dung lượng < 2MB), kiểm tra hệ thống xem ảnh hợp lệ (nếu đúng chuẩn sẽ hiện thông báo xanh).
Bước 5: Chọn nhận hộ chiếu qua đường bưu chính để tiết kiệm thời gian; đồng thời có thể điền số tài khoản ngân hàng để được hoàn tiền nếu có vấn đề.
Người sử dụng hộ chiếu cầ biết để tránh bị phạt – 2
Bước 6: Nếu là gia hạn hộ chiếu:
- Chụp ảnh trang 3 của hộ chiếu sắp hết hạn.
- Gửi lại hộ chiếu cũ qua bưu điện hoặc nộp trực tiếp (ví dụ tại trụ sở xuất nhập cảnh TP.HCM: 196 Nguyễn Thị Minh Khai, phường Võ Thị Sáu).
Người sử dụng hộ chiếu cầ biết để tránh bị phạt – 3
Bước 7: Sau khi nộp hồ sơ, hệ thống cấp cho bạn mã hồ sơ. Bạn có thể dùng mã này để tra cứu tiến độ cấp hộ chiếu → tại mục “Tra cứu hồ sơ”.
Bước 8: Cuối cùng, thanh toán lệ phí qua ngân hàng hoặc ví điện tử để hoàn tất quy trình làm hộ chiếu.
Người sử dụng hộ chiếu cầ biết để tránh bị phạt – 4
4. Lưu ý khi sử dụng VNeID
- Từ phiên bản VNeID 2.2.2, bạn có thể thêm hộ chiếu phổ thông vào ứng dụng VNeID một cách dễ dàng.
- Việc quản lý hộ chiếu qua VNeID giúp bạn theo dõi giấy tờ, thông tin cá nhân minh bạch hơn và giảm rủi ro mất giấy tờ quan trọng.
5. Những hành vi vi phạm liên quan khác
- Cầm cố hộ chiếu: Nếu bạn cầm cố (thế chấp) hộ chiếu phổ thông, mức phạt có thể từ 3 triệu đến 5 triệu đồng.
- Khai báo sai (ví dụ mất hộ chiếu giả): Theo NĐ 144/2021, nếu khai không đúng sự thật khi báo mất hoặc cấp/gia hạn hộ chiếu, mức phạt cũng là 500.000 – 2.000.000 đ.
6. Kết luận & khuyến nghị
- Nếu bạn mất hộ chiếu, đừng chần chừ: báo mất trong 48 giờ để tránh bị xử phạt.
- Sử dụng dịch vụ làm hộ chiếu online qua VNeID giúp tiết kiệm thời gian, an toàn hơn.
- Luôn giữ thông tin hộ chiếu an toàn, không cung cấp cho người khác, để tránh rủi ro lạm dụng hoặc khai báo sai.
- Nếu có thắc mắc về thủ tục hoặc phạt vi phạm liên quan hộ chiếu, nên tra cứu văn bản pháp luật (Luật Xuất cảnh, Nghị định 144/2021) hoặc hỏi cơ quan xuất nhập cảnh.
